Werk maken van vrije tijd

Zakelijke markt

Nederland sterk op de internationale congresmarkt

Zakelijk bezoek is essentieel voor met name de exploitatie van hotels. Amsterdam trok in 2019 de meeste zakelijke overnachtingen met ruim 5,8 miljoen, terwijl in andere gebieden met een ruim hotelaanbod (zoals Rotterdam en Haarlemmermeer/Schiphol) bijna 50% van de overnachtingen zakelijk was[1].

De zakelijke overnachtingen kunnen qua motief worden opgedeeld in individueel zakelijk toerisme en MICE (meetings, incentives, conventions en exhibitions). Nederland is een sterke internationale speler op de internationale congresmarkt, met ruim 350 internationale congressen per jaar (2019) en meer dan 150.000 deelnemers. Daarmee is Nederland het 6e land van Europa en het 9e land wereldwijd[2]. Amsterdam is het epicentrum van internationale congressen, de stad neemt een tiende plek op de Europese ranglijst en zelfs de veertiende plek op de wereldwijde ranglijst in. Ook Maastricht, Rotterdam, Den Haag en Utrecht spelen hier in Nederland een belangrijke rol in.

 

Tabel 1. Zakelijk toerisme

 

AANDEEL IN TOTAAL AANTAL OVERNACHTINGEN 2019

ONTWIKKELING OVERNACHTINGEN T/M AUGUSTUS 2020

NEDERLAND

17%

-57%

AMSTERDAM

32%

-71%

ROTTERDAM

48%

-51%

HAARLEMMERMEER

47%

-62%


Bron: CBS, Statistiek Logiesaccommodaties

 

Nu volledige stilstand

De congresmarkt is door de pandemie en restricties aan samenkomsten met (grotere) groepen volledig tot een stilstand gekomen. Ook individueel zakelijk toerisme nam sterk af door de restricties en de mogelijkheid tot online vergaderen. De grootste terugloop in overnachtingen als gevolg van de coronapandemie vond plaats in Amsterdam en hotels rond Schiphol, de twee gebieden in Nederland die het sterkst afhankelijk zijn van de internationale (congres)markt. Rond Schiphol liep het aantal zakelijke overnachtingen tot en met augustus terug met 62%, in Amsterdam zelfs met 71%.

  

Zet de trend van online- en thuiswerken door?

Door de coronapandemie is het traditionele zakelijke verkeer inmiddels meer dan een half jaar ernstig verstoord. De vraag is hoe deze deelmarkt zich zal herstellen als eenmaal de gezondheidsrestricties worden afgebouwd en vaccins zijn geïntroduceerd. Zet de trend van online- en thuiswerken door nu meer en meer bedrijven hiermee ervaring hebben opgedaan of stappen we binnenkort toch weer massaal in de auto voor binnenlandse meetings en in het vliegtuig voor een internationale meeting of congres?

 

Verwachting: terugkeer events in aangepaste vorm

In de sector bestaat de verwachting dat de internationale congresmarkt op termijn zal terugkeren, zij het in aangepaste vorm[3]. De restricties aan sociaal contact door de pandemie bevestigen de waarde van fysieke events, maar de markt verwacht ook dat het aantal internationale events en deelnemers zal afnemen, zeker in de eerstvolgende jaren. Hierin speelt ook mee dat organisatoren wat betreft vooruit acquireren en programmeren voorzichtiger zijn dan voor de crisis. Meer hybride vormen van events (fysiek in combinatie met digitaal) zullen aan belang toenemen, al zijn dergelijke technieken minder geschikt voor bijvoorbeeld brainstorm- of netwerkbijeenkomsten. Pas in 2023 of 2024 keert de Europese congressenmarkt terug op het niveau van 2019[4].

 

Zakelijk toerisme herstelt minder snel dan regulier toerisme

Enkele jaren geleden deed de International Air Transport Association (IATA) onderzoek naar de hersteltijd van het vliegverkeer na substantiële schokken en stelde vast dat de markt vijf jaar na elke (economische) schok op haar langetermijn-groeicurve terugkeerde (zie onderstaande figuur). Uitbraken van coronavirussen als SARS en MERS en andere virussen als de vogel- en varkensgriep hadden een minder groot effect, maar waren geografisch beperkt tot specifieke continenten. De coronapandemie is de grootste sociaaleconomische wereldwijde schok ooit, en dus is het niet onrealistisch dat (afhankelijk van het verdere verloop van de pandemie) het tijd zal vergen voordat het internationale individueel zakelijk toerisme weer op het oude niveau terugkeert. Dit type toerisme zal minder snel herstellen dan bijvoorbeeld het reguliere toerisme.

Meer weten?

Wilt u graag een advies op maat voor uw bedrijf of organisatie? Neem dan eens contact op met Tom Gosens

 

[1] In dit aandeel zijn niet alleen de internationale maar ook Nederlandse overnachtingen met een zakelijk motief opgenomen.
[2] Bron: International Congress and Convention Association, ICCA Statistics Report 2019
[3] Bron: The Global Association of the Exhibition Industry, UFI Global Exhibition Barometer, juli 2020
[4] Bron: Tourism Economics, The impact of Coronavirus on Europe’s convention sector, mei 2020

Tom Gosens

Tom Gosens

Adviseur met passie voor dagrecreatie en gespecialiseerd in marktanalyses en structuuronderzoek

Tel. : 06 8683 3223
Email : t.gosens@zka.nl
Gré Beekers

Gré Beekers

Ervaren generalist, die breed inzetbaar is in de hele vrijetijdsmarkt

Tel. : 06 5126 5401
Email : g.beekers@zka.nl